DÜNYA
Giriş Tarihi : 08-07-2024 06:33

İran'a reformcu, Türk Cumhurbaşkanı: Pezeşkiyan kimdir?

İran'a reformcu, Türk Cumhurbaşkanı: Pezeşkiyan kimdir?

İran'da Reisi'nin vefatı sonrası yapılan cumhurbaşkanı seçimini oyların yaklaşık yüzde 54'ünü alan Mesud Pezeşkiyan kazandı. Pezeşkiyan, İran'ın 9'uncu Cumhurbaşkanı olacak.

İran'da İbrahim Reisi'nin 19 Mayıs'ta geçirdiği helikopter kazası sonucu vefat etmesi üzerine yapılan 14'üncü dönem cumhurbaşkanı seçimini reformcu aday Mesud Pezeşkiyan kazandı. Bir hafta önce de sandıktan birinci sırada çıkan Pezeşkiyan, dün yapılan seçimde oyların yüzde 53,7'sini alarak ülkenin yeni Cumhurbaşkanı seçildi.  Seçimlere katılım ise yüzde 49,8 olarak gerçekleşti.

70 yaşındaki Pezeşkiyan, 29 Eylül 1954 tarihinde, Batı Azerbaycan eyaletinin Mahabad kentinde, İranlı Türk bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Soyadı, Farsçada 'Doktorlar' anlamına gelen Pezeşkiyan, Tebriz Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun oldu. 1980-1988 yıllarında yapılan İran-Irak savaşında hem muharip hem de doktor olarak görev yaptı.

TEBRİZ SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ'NDE REKTÖRLÜK YAPTI
Pratisyenlik kursunu 1985 yılında tamamlayan Mesud Pezeşkiyan, İran-Irak savaşından sonra Tebriz Sağlık Bilimleri Üniversitesi'nde genel cerrahi alanında ihtisasını yaparak eğitimine devam etti. Tebriz Sağlık Bilimleri Üniversitesi'nden 1993 yılında kalp cerrahisi uzmanlığını alan Pezeşkiyan, 1994-1999 yılları arasında Tebriz Sağlık Bilimleri Üniversitesi Rektörü olarak görev yaptı.

Pezeşkiyan, 1994 yılında eşi Fatma Mecidi ve bir oğlunu trafik kazasında kaybetti, geriye kalan iki oğlunu ve bir kızını tek başına büyüttü ve bir daha evlenmedi.

SİYASİ HAYATI, 1997 YILINDA BAŞLADI
Mesud Pezeşkiyan'ın siyasi hayatı, eski cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi döneminde 1997 yılında Sağlık Bakanı Yardımcısı olarak atanmasıyla başladı. Daha sonra Hatemi döneminde 2001'de Sağlık Bakanı olarak atandı, 2005'e kadar bu görevde kaldı. Ülkede 2008 yılında yapılan genel seçimde Tebriz Milletvekili olarak Meclis'e girmeyi başaran Mesud Pezeşkiyan, o tarihten bu yana beş dönem Tebriz'i temsilen görev yaptı. 2016-2020 yılları arasında İran Meclis başkan yardımcısı oldu.

Eski cumhurbaşkanları Muhammed Hatemi ile Hasan Ruhani, eski dışişleri bakanı Muhammed Cevad Zarif gibi isimlerin açık desteğini alan Pezeşkiyan, 2005'ten sonra İran'da cumhurbaşkanı seçilen ilk reformcu isim oldu. Pezeşkiyan, seçimden önce Dışişleri Bakanı olarak Cevad Zarif’i göreve getirmek istediğini açıklamıştı.

Reformcu Pezeşkiyan, İran’daki zorunlu başörtüsü uygulaması ile ilgili “"Biz çocuklarımızın iffetli olmasını istiyoruz ancak bu davranışlar onları dinden uzaklaştırıyorsa bu yöntemi sürdürmemeliyiz" görüşünü dile getirmişti.

Bununla birlikte Pezeşkiyan, İslam İnkılabı’na bağlı olduğunu ve Ayetullah Hamaney’in talimatlarını uygulayacağını belirtmişti.

Pezeşkiyan, X sosyal medya hesabından halka yönelik ilk mesajında, "Sevgili İran halkı, seçimler sona erdi. Bu birlikteliğimizin başlangıcı. Önümüzdeki zorlu yolu, birliktelik ve güven olmadan aşamayız. Elimi size uzatıyorum ve sizi bu yolda yalnız bırakmayacağıma şerefim üzerine yemin ediyorum" ifadelerini kullandı.

İslamiAnaliz

ZehraZehra

seyyidezehra@outlook.com